نحوه خرید میلگرد از بورس کالا؛ راهنمای قیمت و حداقل تناژ

خرید میلگرد از بورس کالا در سال های اخیر به یکی از مسیرهای اصلی تامین این محصول برای پیمانکاران، سازندگان و فعالان صنعت ساخت وساز تبدیل شده است. اما این بازار، قوانین و شرایط خاص خود را دارد که بی توجهی به آنها می تواند خرید را با ریسک جدی همراه کند.

بورس کالای ایران از سال 1382 زیر نظر سازمان بورس اوراق بهادار فعالیت می کند و امروز یکی از شفاف ترین بسترهای عرضه مقاطع فولادی، از جمله میلگرد، در کشور به شمار می رود. هدف اصلی از عرضه میلگرد در بورس کالا، کاهش نقش دلالان، ایجاد ثبات قیمتی و تامین مستقیم نیاز مصرف کنندگان از کارخانه های تولیدکننده است.

در این مقاله از ایران فلز، تمام آنچه برای ورود به این بازار باید بدانید را به صورت گام به گام بررسی می کنیم تا یک راهنمای خرید میلگرد برای شما باشد این راهنما: از نماد معاملاتی میلگرد در بورس گرفته تا حداقل تناژ خرید، مدارک لازم و نکات مهمی که تجربه خرید شما را بهتر می کند.

نحوه خرید میلگرد از بورس کالا

خرید میلگرد از بورس کالا برخلاف خرید از بازار آزاد یا آهن فروشی های محلی، یک فرایند ساختارمند است که باید مرحله به مرحله طی شود. خرید میلگرد از بازار فیزیکی بورس کالا انجام می شود و نیاز به دریافت کد بورس کالا و افتتاح حساب وکالتی دارد.

در این روش، خریدار به جای مراجعه مستقیم به کارخانه یا بازار آزاد، از طریق یک کارگزار مجاز سفارش خود را ثبت می کند و کارگزار در تالار معاملاتی بورس با سایر کارگزاران رقابت می کند تا محصول را با بهترین قیمت تهیه کند.

میلگرد بورس کالا به شما این امکان را می دهد تا محصول مورد نیاز خود را با قیمتی مناسب تر و بدون واسطه از تولیدکننده خریداری کنید. البته برای ورود به این بازار، باید با شرایط و قوانین آن آشنا باشید.

نماد میلگرد در بورس کالا

در بورس کالا، نماد میلگرد به صورت نام یا سبد عرضه هر کارخانه نمایش داده می شود. برای خرید میلگرد از طریق بورس باید از عرضه های روز هر تولیدکننده اقدام کنید و سفارش گذاری بر اساس سبد و گرید انجام می شود.

نماد میلگرد در بورس کالا این موارد هستند:

• سبد میلگرد مخلوط (میلگرد مجتمع فولاد ظفر بناب)
• سبد میلگرد 14 تا 32 – A3 (میلگرد آذر فولاد امین)
• سبد میلگرد 14 تا 32 – A3 (میلگرد فولاد آذربایجان)
• سبد میلگرد مخلوط (میلگرد جهان فولاد سیرجان)
• سبد میلگرد مخلوط (میلگرد کارخانه ذوب‌آهن اصفهان)
• سبد میلگرد 14 تا 25 (میلگرد مجتمع فولاد صنعت بناب)
• سبد میلگرد 14 تا 28 – A3 (میلگرد مجتمع فولاد خراسان)
• سبد میلگرد 14 تا 32 – A3 (میلگرد صنایع آهن و فولاد سرمد ابرکوه)
• سبد میلگرد 14 تا 32 – A3 (میلگرد صبا فولاد زاگرس)
• سبد میلگرد مخلوط (میلگرد فولاد روهینا جنوب)

با توجه به شرایط بازار، تعداد زیادی از تولیدکنندگان و کارخانه های میلگرد در بورس کالا، محصولات خود را به صورت سبد میلگرد ارائه می دهند. این یعنی خریدار نمی تواند تنها یک سایز مشخص انتخاب کند؛ بلکه باید کل سبد عرضه شده را خریداری نماید.

برای مشاهده نمادها و اطلاعیه های عرضه، می توانید به سایت رسمی بورس کالای ایران به نشانی ime.co.ir مراجعه کنید یا از طریق کارگزار خود این اطلاعات را دریافت نمایید.

مراحل خرید میلگرد از بورس کالا

مرحله اول: ثبت نام در سامانه سجام

مرحله اول، ثبت نام در سامانه سجام است؛ برای این منظور به آدرس اینترنتی sejam.ir مراجعه کنید. سجام مخفف سامانه جامع اطلاعات مشتریان است و برای فعالیت در هر بخشی از بازار سرمایه ایران، از جمله بورس کالا، ثبت نام در آن الزامی است.

مرحله دوم: انتخاب کارگزار و دریافت کد مشتری

در اولین قدم، شما برای خرید از بورس کالا باید یک شخص حقوقی یا حقیقی را برای انجام معاملات خود انتخاب کنید. این شخص حقوقی یا حقیقی باید یکی از کارگزاران مورد تایید سازمان بورس اوراق بهادار باشد. تعداد کارگزاری های رسمی در بورس کالا حدودا 90 عدد است.

با ارائه مدارک هویتی به کارگزاری، کد مشتری دریافت خواهید کرد. با داشتن این کد، امکان ثبت سفارش خرید در بورس کالا برای شما فراهم می شود.

مرحله سوم: پیگیری اطلاعیه عرضه میلگرد

پس از انجام مراحل اولیه، افراد باید اطلاعیه عرضه میلگرد را از طریق کارگزار مربوطه یا از طریق وب سایت رسمی بورس کالای ایران بررسی و مطالعه کنند. اطلاعیه عرضه شامل مشخصاتی مانند نام تولیدکننده، گرید، سایزبندی، قیمت پایه، حداقل و حداکثر تناژ قابل خرید، زمان عرضه و شرایط تحویل است.

مرحله چهارم: تکمیل فرم درخواست خرید

برای خرید میلگرد در بورس کالا باید برای هر معامله فرم درخواست خرید پر کنید که در آن بایستی مشخصات کامل و دقیق کالا، تولیدکننده کالا، حداکثر قیمت خرید و موارد دیگر را مشخص کرده باشید.

مرحله پنجم: واریز پیش پرداخت

بعد از موافقت کارگزار باید 10 درصد مبلغ فاکتور را به حساب کارگزار واریز کنید. این ده درصد برای جبران جرائم احتمالی و کارمزد است. البته اگر کالای مورد نظر مشتری جزو رینگ صادراتی باشد باید مبلغ 5 درصد از ارزش کل کالا را نیز به حساب کارگزاری واریز کنید.

مرحله ششم: رقابت در تالار و انجام معامله

کارگزار بسته به میزان، نوع، وزن، تعداد و مبلغ میلگرد سفارش داده شده توسط مشتری با دیگر کارگزاران در تالار رقابت کرده و در صورت وجود حجم کافی از محصول و قیمت مناسب آن، خرید را انجام می دهد.

مرحله هفتم: تسویه نهایی و دریافت کالا

خریدار برای تسویه مبلغ به مدت 3 روز کاری فرصت دارد؛ در صورت تاخیر خریدار برای تسویه مبلغ، مقدار 0.25 درصد ارزش معامله به صورت روزانه به عنوان جریمه باید به فروشنده بپردازد.

پس از انجام کامل تسویه حساب، حواله خرید صادر شده و خریدار می تواند برای دریافت کالا اقدام کند. در این مرحله، هماهنگی با تولیدکننده و برنامه ریزی برای حمل و نقل ضروری است.

نحوه قیمت گذاری میلگرد در بورس کالا

قیمت گذاری میلگرد در بورس کالا از یک سازوکار مشخص تبعیت می کند که آن را از بازار آزاد متمایز می سازد.

قیمت پایه محصولات فولادی بر اساس میانگین قیمت تعیین شده در دو هفته گذشته محاسبه و به صورت هفتگی به روزرسانی می شود. در صورتی که عرضه یک محصول در هفته گذشته انجام نشود، کمترین قیمت پایه محاسبه شده در ابلاغیه جاری، برای آن در نظر گرفته خواهد شد. این روش باعث می شود که قیمت گذاری متناسب با شرایط واقعی بازار باشد و از افزایش غیرمنطقی قیمت ها جلوگیری شود.

پس از اعلام قیمت پایه توسط کارخانه، معاملات به صورت رقابتی انجام می شود. در هنگام ثبت قیمت میلگرد اجدار معمولا سه نوع سفارش وجود دارد:

• سفارش باز
• سفارش با قیمت محدود
• سفارش با قیمت مقطوع

و مشتریان می توانند بر اساس آن قیمت و سفارش خود را ثبت کنند.

نوسانات عرضه و تقاضا یکی از مهم ترین عواملی است که بر قیمت میلگرد در بورس کالا تاثیر می گذارد. زمانی که تقاضا برای میلگرد افزایش یابد، قیمت ها نیز روند صعودی پیدا می کنند و در مقابل، افزایش عرضه منجر به کاهش قیمت خواهد شد.

عوامل دیگری نظیر نرخ ارز، قیمت شمش و بیلت فولادی، قیمت انرژی، سیاست های صادراتی وزارت صمت و وضعیت بازار جهانی فولاد نیز به صورت غیرمستقیم بر قیمت پایه اعلام شده در اطلاعیه های عرضه تاثیر می گذارند.

شرایط خرید میلگرد از بورس کالا

ورود به بازار فیزیکی بورس کالا برای خرید میلگرد شرایط مشخصی دارد که هم برای اشخاص حقیقی و هم برای اشخاص حقوقی الزامی است.

شرایط برای اشخاص حقیقی

اشخاص حقیقی متقاضی خرید میلگرد بورس کالا باید ابتدا در سامانه سجام ثبت نام کرده و سپس کد بورسی دریافت کنند. همچنین، ارائه مدارک مرتبط از جمله پروانه ساختمانی معتبر و ثبت نام در کارگزاری های مجاز از دیگر الزامات ورود به این بازار است.

برای برخی از کالاها مانند میلگرد نیاز به ارائه مدرک (پروانه ساختمان و ...) و داشتن شرایط خاصی لازم است تا بازار سیاه ایجاد نشود. خرید میلگرد با پروانه ساختمان رایج ترین روش بین خریداران است.

شرایط برای اشخاص حقوقی

اشخاص حقوقی (شرکت ها) از شرایط متفاوت تری برخوردارند. در این حالت نیازی به ارائه پروانه ساختمانی نیست اما باید مدارک ثبتی شرکت، اطلاعات هیات مدیره و حساب جاری به کارگزاری ارائه شود.

روزهای عرضه میلگرد در بورس کالا

روزهای خرید میلگرد در بورس کالا چهارشنبه هاست و در ساعت 11 انجام می شود. البته برخی منابع زمان شروع معاملات را 10:30 ذکر می کنند؛ توصیه می شود اطلاعیه عرضه هر هفته را از طریق سایت بورس کالا یا کارگزار خود بررسی کنید چرا که این ساعت ممکن است تغییر کند.

نکات مهم در خرید میلگرد از بورس کالا

برای اینکه خرید شما از بورس کالا با کمترین ریسک و بهترین نتیجه همراه باشد، رعایت نکات زیر ضروری است:

انتخاب کارگزار معتبر: انتخاب کارگزار معتبر یکی از مهم ترین نکات خرید میلگرد از بازار بورس کالا است. کارگزار باید مجوز رسمی از سازمان بورس اوراق بهادار داشته باشد و تجربه کافی در معاملات بازار فیزیکی مقاطع فولادی.

مطالعه دقیق اطلاعیه عرضه: پیش از ثبت هر سفارشی، اطلاعیه عرضه را با دقت بخوانید. شرایط تحویل، محل بارگیری، زمان تحویل و محدودیت های سبدی همه در این اطلاعیه مشخص شده اند.

توجه به عرضه سبدی: بعضی از محصولات به صورت سبد عرضه می شوند؛ به این معنا که خریدار حق انتخاب سایز نخواهد داشت. اگر به سایز مشخصی نیاز دارید، پیش از ثبت سفارش با کارگزار خود صحبت کنید.

برنامه ریزی برای حمل و نقل: دریافت میلگرد از بورس کالا معمولا نیاز به هماهنگی لجستیکی دارد. محل بارگیری ممکن است کارخانه باشد یا انبار بورس کالا؛ بنابراین پیمانکار حمل و نقل را از قبل آماده کنید.

پیگیری جریمه های تاخیر: در صورت تاخیر خریدار برای تسویه مبلغ، مقدار 0.25 درصد ارزش معامله به صورت روزانه به عنوان جریمه باید به فروشنده پرداخت شود. بنابراین منابع مالی کافی را پیش از شرکت در معامله آماده کنید.

کارمزدها را فراموش نکنید: برای کارمزد معاملات بورس کالا: 0.18 درصد از ارزش معامله برای کارگزاری، 0.04 درصد ارزش معامله کارمزد سازمان بورس و اوراق بهادار، و 0.69 درصد ارزش معامله کارمزد شرکت بورس کالا است. همچنین هزینه انبارداری نیز در صورت عدم دریافت به موقع کالا اضافه می شود.

حداقل تناژ خرید میلگرد از بورس کالا

یکی از محدودیت های اصلی بورس کالا که بسیاری از خریداران کوچک تر را از ورود به این بازار باز می دارد، حداقل تناژ خرید است.

حداقل مقدار قابل خرید میلگرد از بورس کالا معادل 20، 23 یا 25 تن است و حداکثر آن نیز می تواند به اندازه حجم قابل ارائه کارخانه باشد.

در عمل، این تناژ بسته به نوع خریدار متفاوت است:

1. برای اشخاص حقیقی (با پروانه ساختمانی): حداقل تناژ خرید میلگرد بورس کالا برای اشخاص حقیقی که دارای پروانه ساختمانی معتبر هستند، 20 تن تعیین شده است.
2. برای اشخاص حقوقی: برای اشخاص حقوقی، حداقل میزان خرید میلگرد معمولا بین 110 تا 220 تن متغیر است که این مقدار بسته به سیاست های عرضه کنندگان، میزان موجودی و شرایط بازار تغییر می کند.

در صورتی که میزان خرید شما کمتر از یک ظرفیت باشد باید میلگرد مورد نیاز خود را از بنگاه های آهن آلات مثل ایران فلز تهیه کنید، زیرا حداقل تناژ خرید میلگرد از بورس به اندازه یک ظرفیت 22 تن می باشد.

این محدودیت به این دلیل وضع شده که معاملات بورس کالا برای تامین نیاز واقعی پروژه های ساختمانی و صنعتی طراحی شده اند و از خریدهای سوداگرانه و ایجاد بازار سیاه جلوگیری می کنند.

مدارک لازم برای خرید میلگرد از بورس کالا

مدارک مورد نیاز بسته به نوع خریدار (حقیقی یا حقوقی) متفاوت است:

مدارک اشخاص حقیقی:

• فتوکپی شناسنامه
• فتوکپی کارت ملی
• فرم درخواست کد مشتریان حقیقی که در آن اطلاعاتی مانند شماره حساب بانکی فرد متقاضی، آدرس و کدپستی، تلفن تماس و دیگر اطلاعات شخصی نوشته شده است

از جمله مدارک لازم برای مشتریان حقیقی جهت دریافت کد مشتری در بورس کالا هستند.

علاوه بر این، اشخاص حقیقی برای خرید میلگرد به پروانه ساختمانی معتبر نیاز دارند که متناسب با تناژ درخواستی باشد.

بیشتر بخوانید: گرفتن پایان کار ساختمان

مدارک اشخاص حقوقی:

اشخاص حقوقی باید این مدارک را ارائه نمایند:

• فتوکپی روزنامه رسمی ثبت شرکت
• فتوکپی روزنامه رسمی آخرین تغییرات شرکت
• فتوکپی شناسنامه و کارت ملی اعضای هیات مدیره
• سهامدارانی که بیش از 10 درصد سهم در شرکت دارند باید شماره حساب جاری خود را جهت تکمیل مدارک به کارگزاری ارائه کنند.

مزایای خرید میلگرد از بورس کالا

قیمت گذاری عادلانه با توجه به مقدار عرضه و تقاضا، اطمینان از اصالت کالا با توجه به اعتبار تولیدکننده، شفاف بودن قیمت ها، امکان مقایسه قیمت میلگرد و امکان انجام معاملات آنلاین از جمله مزایای خرید آهن از بورس کالا هستند که توانسته تعادل را در بازار به وجود آورد.

مزایای کلیدی خرید از بورس کالا را می توان اینگونه خلاصه کرد:

خرید مستقیم از کارخانه: در بورس کالا، محصول مستقیما از تولیدکننده به دست شما می رسد و واسطه های بازار آزاد حذف می شوند. این موضوع هم بر قیمت تاثیر مثبت دارد و هم اصالت کالا را تضمین می کند.

شفافیت قیمت: قیمت ها به صورت عمومی در تابلوی معاملاتی نمایش داده می شود و همه خریداران به اطلاعات یکسانی دسترسی دارند.

ثبات قیمتی نسبی: مقایسه قیمت میلگرد در بورس کالا و بازار نشان می دهد که ثبات قیمت در بورس کالا به مراتب بیشتر است و نوسانات کمتری را تجربه می کند.

اعتبار کالا: تمام محصولاتی که در بورس کالا عرضه می شوند باید استانداردهای کیفی تعیین شده را داشته باشند. این موضوع ریسک دریافت کالای نامرغوب را کاهش می دهد.

امکان خرید گواهی سپرده کالایی: خرید گواهی سپرده کالایی میلگرد در بورس کالا، بدون نیاز به تحویل فیزیکی، امکان معامله آنلاین و سودآوری از نوسانات قیمت میلگرد را می دهد و برای مصرف کنندگان میلگرد نیز بستری امن و قانونی برای تامین میلگرد است.

معایب خرید میلگرد از بورس کالا

کنار همه مزایا، خرید میلگرد از بورس کالا محدودیت ها و چالش هایی هم دارد که باید پیش از تصمیم گیری به آنها توجه کنید:

پیچیدگی مراحل خرید: فرآیند خرید از بورس کالا نیازمند طی کردن مراحل اداری و دریافت کد بورسی است که ممکن است برای برخی افراد زمان بر باشد. نیاز به پیش پرداخت: برای خرید از بورس کالا، باید بخشی از مبلغ به صورت پیش پرداخت واریز شود که ممکن است برای برخی خریداران چالش برانگیز باشد.

نوسان قیمت در روز عرضه: به دلیل رقابتی بودن معاملات، قیمت میلگرد در بورس کالا ممکن است در لحظه عرضه افزایش یابد و خرید با نرخ مورد انتظار انجام نشود. زمان بر بودن تحویل کالا: پس از خرید، تحویل میلگرد طبق شرایط عرضه و انبار تعیین شده انجام می شود که ممکن است برای برخی خریداران فوریتی، زمان بر یا پر هزینه باشد.

حداقل تناژ بالا: برای خریداران کوچک که به کمتر از 20 تن میلگرد نیاز دارند، بورس کالا گزینه مناسبی نیست و باید از بازار آزاد یا آهن فروشی ها تامین کنند.

محدودیت سبدی: در اغلب عرضه ها، سایزبندی کالا از پیش مشخص شده و خریدار نمی تواند سایز دقیق دلخواه خود را انتخاب کند.

نیاز به پروانه ساختمانی برای اشخاص حقیقی: این محدودیت ورود اشخاص حقیقی بدون مدرک ساختمانی را عملا غیرممکن می کند.

نظر کارشناسان ایران فلز: آیا خرید میلگرد از بورس کالا به صرفه است؟

بورس کالا در بسیاری از شرایط بازار، مزیت قیمتی نسبت به بازار آزاد دارد، اما این مزیت همیشگی و ثابت نیست. تیم تحلیلی ایران فلز توصیه می کند پیش از اتخاذ تصمیم نهایی، وضعیت بازار آن هفته را به دقت بررسی کنید.

در شرایطی که بازار آزاد تحت فشار تقاضای بالا یا کمبود عرضه قرار دارد، قیمت بورس کالا معمولا منطقی تر و پایین تر است. اما در برخی هفته ها که رقابت خریداران در تالار بالا می گیرد، ممکن است قیمت نهایی از بازار آزاد هم بالاتر برود. بنابراین ردیابی هفتگی قیمت پایه اطلاعیه ها و مقایسه آن با نرخ بازار آزاد اهمیت زیادی دارد.

برای پیمانکاران و سازندگانی که به حجم بالا نیاز دارند (بالای 50 تن)، خرید از بورس کالا از چند جهت ارجحیت دارد: تضمین اصالت کالا از کارخانه، پرهیز از خطر دریافت بار تقلبی یا نامرغوب، و مستندسازی رسمی معامله. این ها برای پروژه های با نیاز به تایید مهندسی اهمیت ویژه دارند.

اما برای خریدارانی که نیاز فوری دارند یا حجم کمتری می خواهند، بازار آهن تهران یا خرید مستقیم از نمایندگان کارخانه ها می تواند گزینه سریع تری باشد. ایران فلز با ارائه قیمت روز میلگرد و امکان استعلام آنلاین، کمک می کند تا همیشه بهترین تصمیم را با اطلاعات به روز بگیرید.

جمع بندی

خرید میلگرد از بورس کالا یک مسیر شفاف، قانونی و در بسیاری از شرایط مقرون به صرفه برای تامین میلگرد مورد نیاز پروژه های ساختمانی و صنعتی است. این روش دلالان را حذف می کند، اصالت کالا را تضمین می نماید و قیمت گذاری را شفاف می کند؛ اما ورود به آن نیازمند آشنایی با ساختار بورس کالا، دریافت کد معاملاتی، انتخاب کارگزار مناسب و رعایت حداقل تناژ است.

اگر برای اولین بار قصد خرید از این بازار را دارید، توصیه می کنیم از یک کارگزار باتجربه در حوزه آهن و فولاد کمک بگیرید. پیش از روز عرضه، حتما قیمت بازار آزاد را با قیمت پایه بورس مقایسه کنید تا تصمیم آگاهانه تری بگیرید.

برای پیگیری آخرین قیمت روز میلگرد، مشاهده اطلاعیه های عرضه بورس کالا و استعلام آنلاین قیمت از کارخانه های مختلف، ایران فلز همراه شما است.